Kuzeydoğu Çin’de eteneli (plasentalı) memelilerin erken atalarına ait yeni bir fosil keşfedildi. Keşif, insanı da kapsayan eteneli memeli dalının sanılandan 35 milyon yıl evvel, bugünden 160 milyon yıl önce keseli memelilerden ayrıştığını gösteriyor.

Çalışmanın ilginç yanı ise bu ayrışmanın tarihine dair, evrimsel genetik analizlerle yapılan önceki tahminleri doğrulaması.

25 Ağustos tarihinde Nature dergisinde yayınlanan çalışma [Nature.com] Carnegie Doğa Tarihi Müzesi ve Pekin Doğa Tarihi Müzesi’nden bir grup araştırmacı tarafından yürütüldü. Makalede küçük bir memeli olan Juramaia sinensis’in tasvirine ve radyometrik yöntemlerle yaş tayinine yer veriliyor.

160 milyon yıl önceki Jura jeolojik döneminde yaşayan Juramaia, öterya (İng. eutheria) memeli grubunun şimdiye kadar bulunan en eski temsilcisi. Öterya grubu, hem eteneli memelileri, hem de Juramaia gibi etenesiz bazı soyu tükenmiş türleri içeren, en büyük memeli dalı. Kanguru gibi keseliler ve ornitorenk (platipus) gibi yumurtlayan memeliler ise bu dalın dışında kalıyor.

Ekibin başını çeken Zhe-Xi Luo’nun ifadesiyle Juramaia, bugünkü tüm eteneli memelilerin büyük büyük teyzesi veya büyük büyük annesi sayılabilir.

Juramaia sinensis kelime anlamı olarak ‘Jura döneminden Çinli anne’ anlamına geliyor. Fosilin kafatası ve iskeletine ait kimi parçalar eksik ancak ilginç biçimde fosil, saç gibi yumuşak doku örneklerine sahip. Ayrıca Juramaia’nın sahip olduğu diş ve ön pençe kemikleri, keseli memelilerden ziyade yaşayan eteneli memelilere olan yakınlığına işaret ediyor. İskelet ve diş yapısından, Juramaia sinensis’in 15-17 gram ağırlığında böcekçil bir hayvan olduğu tahmin ediliyor.

Evrimsel saati yeniden ayarlamak
DNA analizine dayanan modern evrimsel genetik yöntemlerinde, iki canlı grubunun geçmişte ne zaman ayrıştığını hesaplamak için bir tür “moleküler saat” kullanılır. Juramaia’nın keşfinden önce, eteneli memelilerin keseli memelilerden ayrıştığı tarih, evrim biyologları açısından muğlâk bir konuydu. Çünkü başka fosillere göre ayarlanan moleküler saatler, eteneli memelilerin diğer memelilerden 160 milyon yıl önce ayrıştığını tahmin ediyordu. Lakin bugüne kadar bilinen en eski eteneli memeli 125 milyon yıl önceye dayanan Eomaia idi. Yani genetiğe dayanan tahmin ile fosil bulguları uyuşmuyordu. Juramaia’nın keşfi, bu dalda daha eski bir fosil olduğunu göstermesiyle, DNA bulgularını destekliyor.

Artık araştırmacılar, eteneli dalının keselilerden ayrıştığı tarih konusunda çok daha eminler. Bu bilgi sayesinde, memeli alt gruplarının ne zaman ayrıştığını ayrıntılı biçimde tahmin etmek de kolaylaşacak.

Juramaia, memeli fosil kaydında bir boşluğu doldurmanın ötesinde, memelilerin o dönemde kazandığı uyumsal özellikleri de resmediyor. Jura döneminden bilinen birçok canlı yerde yaşarken, Juramaia ağaçlara tırmanmaya elverişli ön uzuvlara sahip. Bu da Juramaia’nın zor koşullarda ağaçlara sığınabileceğini ve ağaç örtüsündeki taze olanaklardan yararlanabileceğini ima ediyor. Bu tür evrimsel yenilikler, eteneli memeli dalının gelişmesinde büyük rol oynamış olabilir.

‘Fosiller dışarı çıkarılamaz’
Çalışmanın bilim politikası açısından kayda değer bir yönü de var. Ekibe önderlik eden araştırmacının ABD’de çalışmasına rağmen, fosilin sahibi Pekin Doğa Tarihi Müzesi olmuş. Ayrıca makaledeji çözümlemeler de yine Pekin’de yapılmış. Çin hükümetinin, fosiller gibi doğal ve bilimsel kaynakların ülke dışına çıkarılmasına izin vermemesi önemli bir nokta. Bu gibi önlemlerin, ülke içindeki bilimsel altyapının gelişmesine yardımcı olabileceği umuluyor.

*Eteneli (plasentalı) memelilerde embriyo gelişimi, ana rahminin içinde tamamlanır. Ana ile embriyo arasında dolaşım ve boşaltım, kordon ve plasenta adlı süngerimsi organ aracılığıyla sağlanır.

Kaynak: (soL – Bilim)

One response »

  1. hm28000 diyor ki:

    Eteneli memeliler başka, keseliler başka ve belkide böcekler de başka gezegende evrimleşip buraya gelmiş olabilirlermi. Sanki ayrı dünyanın canlıları gibiler. Üremeleri, yaşamları, organları, derileri, İskelet yapıları bile farklı.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s